Ung thư vú là bệnh gây tử vong đứng thứ 2 trên thế giới. Ở Việt Nam theo thống kê của Viện nghiên cứu phòng chống ung thư mỗi năm có 12.000 ca mắc mới ung thư vú. Chỉ tính riêng ở Hà Nội cứ 100.000 người thì có 30 người mắc ung thư vú, tương tự ở Thành Phố Hồ Chí Minh là 20 người. Điều đáng nói ở đây là hơn 70 % phụ nữ bị ung thư vú được phát hiện ở giai đoạn muộn, khả năng cứu chữa vô cùng khó khăn. Điều này đặt ra thách thức không hề nhỏ đối với xã hội trong chiến lược phòng chống ung thư vú.
ung thu vu

 Ung thư vú


Cách tốt nhất để phòng ngừa ung thư vú là trang bị những kiến thức cơ bản về bệnh, bởi ung thư vú thường không gây đau đớn, khi mới xuất hiện ung thư vú phát triển rất lặng lẽ không gây triệu chứng gì cả. Điều này giải thích lý do vì sao hơn 70 % bệnh nhân ung thư vú phát hiện ở giai đoạn muộn, đặc biệt là những nhóm đối tượng dưới đây :
Di truyền
Nếu có người trong gia đình bị ung thư vú( mẹ, chị em ruột…) thì cần nghĩ ngay đến khả năng bị bệnh, bởi ung thư vú có yếu tố di truyền. Theo nghiên cứu của rất nhiều các nhà khoa học, yếu tố di truyền của ung thư vú lên tới gần 50 %. Do đó, khi người thân trong gia đình có tiền sử mắc ung thư vú, cần đề phòng sớm khả năng di truyền, theo dõi sát những thay đổi của cơ thể để có phương pháp dự phòng tốt nhất.
Xáo trộn di truyền
Đây thực chất là sự thay đổi của một vài gen trong cơ thể có nhân tố gây ra ung thư, như gen BRCA 1, BRCA 2. Các bệnh nhân này ngay từ khi sinh ra đã có sự bất thường của ADN mang mã di truyền. Các gen BRCA sản xuất ra một loại protein có liên quan tới việc “sửa chữa” các ADN bị hư hại. Khi có sự đột biến của một trong hai gen này, quá trình “sửa chữa” sẽ bị trở ngại và ung thư sẽ xảy ra. Ước tính nguy cơ phát triển ung thư vú đối với phụ nữ cao tuổi mang một gen BRCA khoảng 56-85%.

ung thu vu la benh di truyen

 Ung thư vú là bệnh di truyền

Phụ nữ có kinh sớm, mãn kinh muộn

Ở những người có kinh nguyệt sớm ( trước 12 tuổi ) và mãn kinh muộn ( sau 55 ) tuổi  có nguy cơ mắc ung thư vú cao hơn so với người bình thường. Nguyên nhân là do sự thay đổi nội tiết tố trong cơ thể diễn ra không bình thường như những phụ nữ khác. Rất nhiều các nghiên cứu đã chứng minh điều này, theo đó phụ nữ có kinh lần đầu trước tuổi 13 nguy cơ ung thư vú cao gấp 2 lần so với những phụ nữ bắt đầu có kinh ở tuổi 13 hoặc lớn hơn. Một nghiên cứu tại Italia trên 579 phụ nữ tuổi từ  22 - 39 cũng cho rằng, phụ nữ bắt đầu có kinh nguyệt ở tuổi 15 hoặc lớn hơn nguy cơ ung thư vú giảm một nửa so với phụ nữ có kinh lần đầu trước tuổi 12.  Phụ nữ mãn kinh ở sau tuổi 55 có nguy cơ cao gấp 2 lần so với những phụ nữ mãn kinh trước tuổi 45. Thủ thuật cắt bỏ buồng trứng thực hiện ở phụ nữ giữa tuổi 35 - 44 làm giảm nguy cơ ung thư vú từ 1,65  - 1,68 lần nhưng nguy cơ ung thư vú không giảm đi khi cắt buồng trứng ở tuổi trên 55 hoặc phụ nữ đã mãn kinh tự nhiên sớm.

Sinh con đầu lòng muộn

Theo nghiên cứu của các chuyên gia trên thế giới, phụ nữ sinh con đầu lòng trễ ( sau 30 tuổi) có nguy cơ mắc ung thư vú cao. Ngoài ra khi phụ nữ sinh con ở độ tuổi cao cũng ảnh hưởng đến sức khỏe của trẻ.

Hút thuốc, uống rượu bia

Điều này tưởng chừng như vô hại nhưng lại là yếu tố nguy hiểm dẫn đến nguy cơ mắc ung thư vú. Trong thuốc lá có hơn 4000 chất độc hại, trong đó có chất Nicotin, là chất độc cực mạnh, có thể gây ung thư, tử vong ở người với liều lượng mạnh. Bên cạnh đó, cafein và các chất kích thích khác các nhà khoa học cũng được khuyên phụ nữ nên tránh xa, bởi ở đó tiềm ẩn nhiều nguy cơ vô cùng nguy hiểm cho sức khỏe.

ruou bia tang nguy co ung thu

 Rượu bia làm tăng nguy cơ ung thư vú

Chế độ dinh dưỡng

Chế độ dinh dưỡng góp phần không nhỏ vảo khả năng gây ung thư, trong đó có ung thư vú. Theo đó, ăn nhiều các đồ ăn có hóa chất, chất bảo quản như rau xanh, củ, hoa quả, thịt bẩn …cộng với lười vận động… là nguyên nhân dẫn đến ung thư. Nhất là ở những người bị béo phì, mỡ máu, cao huyết áp…Vì vậy, có một chế độ ăn hợp lý, sử dụng nhiều rau xanh sạch , hoa quả và các loại thịt có rõ nguồn gốc, đảm bảo vệ sẽ giảm thiểu được nguy cơ mắc bệnh. Tuy nhiên điều đó cần sự kết hợp của nhiều nhân tố như kết hợp với chế độ sinh hoạt, thường xuyên tập thể dục, hạn chế thức khuya và căng thẳng...

su dung thuc pham sach phong ung thu

Sử dụng thực phẩm sạch ngăn ngừa ung thư

Nếu thực sự nghiêm túc rà soát và có chiến lược phòng bệnh riêng cho mình thì ung thư vú hoàn toàn có thể đẩy lùi được. Điều này, không chỉ là ý thức bảo vệ cuộc sống của một cá nhân mà còn là vấn đề chung tay góp sức phòng chống ung thư vú của toàn xã hội. Chỉ khi chứng kiến những bệnh nhân ung thư vật lộn chống chọi với căn bệnh thì chúng ta mới hiểu được việc phòng ngừa nó quan trọng như thế nào.


Theo Quỳnh Phạm